|
Engelli, özürlü, sakat.. Bu üç kelimenin aynı şeyi ifade etmesi için kullanılması bile ülkemizde bu alanda yaşanan kafa karışıklığını gösteriyor. Resmi ifade özürlü kelimesinden yana. Yasa da böyle çıktı zaten. MEB de belirli günler ve haftalar kutlamalarında özürlü kelimesini tercih ediyor. Sivil toplum kuruluşları engelli kelimesini kullanıyor. Sakat kelimesi yavaş yavaş terk edilmeye başlanmış. Yılda bir tekrarlanan günler, ona atfedilen şeyle ilgili bilgilenmek ve taleplerin dile getirilmesi bakımından önemli elbette. bir de konuşulan ve düzenlenen etkinliklerden sonra yılın 364 gününe de bir şeyler kalsa diyor insan.
Siz hiç tekerlikli sandalyede oturup koşmayı denediniz mi? Siz hiç gözlerinizi bağlayıp annenizi görmeyi denediniz mi? Siz hiç kollarınızı bağlayıp birinin size yemek yedirmesini, su içirmesini beklediniz mi? Siz hiç konuşmayıp şarkılar söylemek istediniz mi? Siz hiç duymayıp kordon da martıların sesini dinlemek istediniz mi? Siz zihinsel engelli yerine gerizekalı yada deli demeyi mi tercih ediyorsunuz? Siz hiç engelli bir yakınınıza, arkadaşınıza baktınız, ilgilendiniz, ona yardımcı oldunuz mu? Siz hiç küçük bir çocuğu tekerlikli sandalyesinden kucaklayarak alıp belediye otobüsüne bindiniz mi? 3 Aralık Engelliler Günü’nün Tarihçesi 1992 yılında Birleşmiş Milletler aldığı bir kararla, 3 Aralık gününü “Uluslararası Engelliler Günü” olarak ilan etti. Bu kararın ardından BM İnsan Hakları Komisyonu 5 Mart 1993 tarihli ve 1993/29 sayılı bildirisi ile üye ülkelerce 3 Aralık gününün “engellilerin topluma kazandırılması ve insan haklarının tam ve eşit ölçüde sağlanması” amacıyla tanınmasını istedi. Ve o günden beri, 3 Aralık “engelliler günü” olarak bilinmektedir. http://www.tasdelen.org/blog/3-aralik-dunya-engelliler-gunu/ adresinden alınma. Türkiye BM engellilik sözleşmesine imza atmıştır. Bu sözleşme dâhilinde Türkiye engelli bireylerin bütün sosyal yaşam etkinliklerine tam ve eşit katılımını garanti almakla yükümlüdür. Türkiye’nin imzaladığı BM Engellilik Sözleşmesi engellilerin sanatsal ve kültürel etkinliklere tam ve eşit katılımını garanti altına alır. Proje bu gerekçeden hareket etmektedir. BM Engellilik Sözleşmesi’nin ilgili maddesi aşağıda tam metniyle bulunmaktadır:
MADDE 30- KÜLTÜREL YAŞAMA, DİNLENME, EĞLENCE VE SPOR ETKİNLİKLERİNE KATILIM 1. Taraf Devletler, engellilerin diğerleriyle eşit bir şekilde kültürel yaşama katılım hakkını tanır ve engellilerin aşağıda belirtilenlerden yararlanmasını sağlamak için gerekli tüm tedbirleri alır: (a) Kültürel materyallerden, onların erişilebilir biçimde olanları aracılığıyla yararlanmak; (b) Televizyon programlarına, filmlere, tiyatroya ve diğer kültürel etkinliklere erişilebilir biçimlerde erişmek; (c) Tiyatro, müze, sinema, kütüphane ve turistik hizmetler gibi kültürel etkinliklerin yapıldığı veya hizmetlerin sunulduğu yerlere erişebilmek ve mümkün olduğu ölçüde ulusal kültür açısından önemli anıtlara ve alanlara erişebilmek. 2. Taraf Devletler, engellilerin sadece kendi menfaatleri için değil, toplumu zenginleştirmek için yaratıcı, sanatsal ve entelektüel kapasitelerini geliştirme ve kullanma imkanına sahip olmalarını sağlayıcı gerekli tedbirleri almalıdır. 3. Taraf Devletler, uluslararası hukuka uygun olarak, fikri mülkiyet haklarını koruyan yasaların, engellilerin kültürel materyallere erişimine makul olmayan veya ayrımcılık yaratan bir engel çıkarmaması için tüm uygun tedbirleri almalıdır. 4. Engelliler, diğerleriyle eşit bir şekilde, işaret dilleri ve sağır kültürü dahil kendilerinin özel kültürel ve dil kimliklerinin tanınmasına ve desteklenmesi hakkına sahiptir. 5. Taraf Devletler, engellilerin eğlence, dinlenme ve spor etkinliklerine diğerleriyle eşit bir şekilde katılımını sağlamak amacıyla aşağıda yazılı tedbirleri almalıdır: (a) Engellilerin her seviyedeki genel spor etkinliklerine mümkün olduğunca tam katılımını cesaretlendirmek ve geliştirmek; (b) Engellilerin, engelliliğe özgü spor ve eğlence etkinliklerini örgütleme, geliştirme ve bu etkinliklere katılma imkânına sahip olmasını sağlama ve bu nedenle, diğerleriyle eşit bir şekilde onlara uygun bilgi ve eğitimin verilmesini ve kaynakların sunulmasını cesaretlendirmek; (c) Engellilerin spor, eğlence yerleri ile turistik alanlara erişimini sağlamak; (d) Engelli çocukların, okullardaki etkinlikler dahil oyun, eğlence, dinlenme ve spor etkinliklerine eşit şekilde katılabilmesini sağlamak; (e) Eğlence, turistik, dinlenme ve spor etkinliklerini organize edenlerin sunduğu hizmetlere engellilerin erişebilmesini sağlamak. |